Factuur Sjabloon Arts/Vrij Beroep: Template
Factuursjabloon arts en vrij beroep in Belgie. BTW-vrijstelling art. 44, getuigschrift voor verstrekte hulp, RIZIV. Gratis template conform 2026.
Inleiding
Ben je arts, tandarts, kinesitherapeut, psycholoog of een ander vrij beroep in de gezondheidszorg in Belgie? Je facturatie verschilt fundamenteel van die van andere zelfstandigen. De voornaamste reden: de BTW-vrijstelling voorzien door artikel 44 par. 1 van het Belgische BTW-Wetboek voor medische en paramedische prestaties.
Deze vrijstelling lijkt de zaken te vereenvoudigen, maar ze creëert ook verwarring: wanneer moet je een factuur uitreiken in plaats van een getuigschrift voor verstrekte hulp? Welke prestaties zijn vrijgesteld en welke niet? Hoe beheer je het "esthetische" deel dat niet vrijgesteld is? En hoe zit het met de niet-medische vrije beroepen (advocaten, notarissen, accountants) die wel aan BTW onderworpen zijn?
Deze gids biedt je een factuursjabloon aangepast aan artsen en vrije beroepen in Belgie, met de BTW-vrijstellingsregels, concrete voorbeelden en de fouten die je moet vermijden.
Download dit sjabloon als gratis PDF : Download de PDF
Verplichte vermeldingen: kort overzicht
De 12 verplichte vermeldingen gelden voor elke Belgische factuur, inclusief voor vrije beroepen. Voor gezondheidszorgbeoefenaars zijn dit de specifieke aandachtspunten:
- RIZIV-nummer (voor geconventioneerde gezondheidszorgberoepen)
- Vermelding van BTW-vrijstelling: "Vrijstelling van BTW -- Artikel 44 par. 1, 1° van het BTW-Wetboek"
- Geen BTW-nummer als je geen enkele aan BTW onderworpen activiteit uitoefent (je bent dan niet geidentificeerd voor de BTW)
- KBO-nummer (verplicht voor elke onderneming in Belgie)
- Aard van de prestaties: beschrijving van de verstrekte zorg of diensten
Belangrijk: als je zowel vrijgestelde prestaties (medische zorg) als aan BTW onderworpen prestaties (esthetische geneeskunde, expertise, opleiding) uitoefent, moet je je voor de BTW laten identificeren en verschillende facturen uitreiken naargelang het toepasselijke regime.
Stap over op elektronische facturatie met Sayli
Maak, verstuur en volg je Peppol-facturen. 7 dagen gratis, zonder kaart.
Bijzonderheden van de facturatie voor gezondheidszorgberoepen
De BTW-vrijstelling -- Artikel 44 par. 1
Artikel 44 par. 1, 1° van het Belgische BTW-Wetboek stelt de diensten verricht in de uitoefening van hun gebruikelijke werkzaamheid door gezondheidszorgbeoefenaars vrij van BTW. Dit betreft:
| Beroep | BTW-vrijgesteld? | Voorwaarde |
|---|---|---|
| Huisarts | Ja | Zorg met therapeutisch doel |
| Specialist | Ja | Zorg met therapeutisch doel |
| Tandarts | Ja | Therapeutische tandheelkunde |
| Kinesitherapeut | Ja | Voorgeschreven of therapeutische zorg |
| Klinisch psycholoog | Ja | Therapeutische consultaties |
| Verpleegkundige | Ja | Verpleegkundige zorg |
| Logopedist | Ja | Therapeutische sessies |
| Apotheker | Gemengd | Farmaceutische handelingen vrijgesteld; verkoop geneesmiddelen aan 6 % BTW |
| Dietist | Ja | Therapeutische consultaties |
Voorwaarden voor de vrijstelling:
- De prestatie moet een therapeutisch doel hebben (diagnose, behandeling, preventie van ziekten)
- De beoefenaar moet erkend zijn door het RIZIV of beschikken over het visum van de FOD Volksgezondheid
- De vrijstelling geldt ongeacht of de patient een particulier of een onderneming is
Prestaties NIET vrijgesteld (onderworpen aan BTW 21 %)
Bepaalde prestaties verricht door gezondheidszorgbeoefenaars genieten niet van de vrijstelling:
- Esthetische geneeskunde: ingrepen met louter esthetisch doel (wet van 11 juli 2021, in werking getreden op 1 januari 2022)
- Medische expertises: expertise voor een rechtbank, verzekeringsmaatschappij of werkgever
- Opleidingen: opleidingssessies gegeven aan andere beoefenaars
- Verkoop van producten: voedingssupplementen, cosmetische producten verkocht in het kabinet
- Niet-therapeutische consultaties: sportattesten, rijgeschiktheidsonderzoeken (in bepaalde gevallen)
Als je deze activiteiten uitoefent naast je therapeutische zorg, moet je je voor de BTW laten identificeren en deze prestaties met 21 % BTW factureren.
Getuigschrift voor verstrekte hulp vs factuur
In Belgie gebruiken gezondheidszorgbeoefenaars twee documenten:
Het getuigschrift voor verstrekte hulp (RIZIV-formulier)
- Officieel document voor prestaties die door het ziekenfonds worden terugbetaald
- Bevat het RIZIV-nummer, de nomenclatuur van de prestaties en de tariefcodes
- Dient als basis voor de terugbetaling door het ziekenfonds van de patient
- Is GEEN factuur in de zin van het BTW-Wetboek
De factuur
- Boekhoudkundig document in de zin van het BTW-Wetboek
- Noodzakelijk voor niet-terugbetaalde of gedeeltelijk terugbetaalde prestaties
- Verplicht voor de facturatie aan ondernemingen (arbeidsgeneeskunde, expertises)
- Moet de klassieke verplichte vermeldingen bevatten + de vrijstellingsvermelding
Wanneer een factuur uitreiken in plaats van een getuigschrift?
- Facturatie aan een onderneming (arbeidsgeneeskunde, expertise voor verzekering)
- Bijkomende honoraria niet gedekt door de RIZIV-nomenclatuur
- Niet-therapeutische prestaties (esthetiek, opleidingen)
- Supplementen voor eenpersoonskamer (voor ziekenhuisspecialisten)
Niet-medische vrije beroepen
Let op het onderscheid: niet-medische vrije beroepen zijn onderworpen aan BTW aan 21 % in Belgie:
| Beroep | BTW |
|---|---|
| Advocaat | 21 % (sinds 2014) |
| Notaris | 21 % (sinds 2012) |
| Accountant | 21 % |
| Bedrijfsrevisor | 21 % |
| Architect | 6 % of 21 % (zie onze gids architect) |
| Landmeter | 21 % |
Deze beroepen factureren met BTW zoals elke andere dienstverlener. Enkel de gezondheidszorgberoepen genieten van de vrijstelling van artikel 44.
[CTA] Maak je facturen als vrij beroep in een paar klikken met Sayli. BTW-vrijstelling automatisch, dubbel regime, PEPPOL inbegrepen. Probeer gratis ->
Voorbeeld 1: Factuur arts voor medische expertise (met BTW)
===================================================================
FACTUUR
===================================================================
UITREIKER FACTUUR NR.: 2026-012
Dr. Catherine Lemaire Datum: 03/02/2026
Specialist orthopedie Vervaldatum: 05/03/2026
Bergstraat 45
1000 Brussel
BTW: BE0654.321.098
KBO: 0654.321.098
RIZIV: 1-23456-78-901
IBAN: BE23 3100 4567 8901
KLANT
Verzekeringen van Brabant NV
Kortenberglaan 52
1000 Brussel
BTW: BE0321.654.987
Ref. dossier: SCHADEGEVAL-2025-45678
Patient: Dhr. Dupont (interne ref. klant)
-------------------------------------------------------------------
Omschrijving Aantal Eenheidsprijs Totaal excl.
-------------------------------------------------------------------
Orthopedische medische 1 x 450,00 EUR 450,00 EUR
expertise op verzoek van
de verzekeraar -- Klinisch
onderzoek + analyse medisch
dossier + opstellen rapport
(15 pagina's)
Administratieve kosten 1 x 35,00 EUR 35,00 EUR
(kopie dossier, aangetekende
verzending)
-------------------------------------------------------------------
Subtotaal excl. BTW: 485,00 EUR
BTW 21 %: 101,85 EUR
---------------------------------
TOTAAL INCL. BTW: 586,85 EUR
-------------------------------------------------------------------
Opmerking: Deze prestatie betreft een medische expertise
op verzoek van een derde (verzekeraar) en heeft geen
direct therapeutisch doel. Ze is dus onderworpen aan BTW
conform artikel 44 par. 1 van het BTW-Wetboek (uitsluiting
van prestaties zonder therapeutisch doel).
Betalingsvoorwaarden: 30 dagen factuurdatum
Gestructureerde mededeling: +++026/0120/45678+++
Voorbeeld 2: Factuur kinesitherapeut -- BTW-vrijgestelde consultatie
===================================================================
FACTUUR
===================================================================
UITREIKER FACTUUR NR.: 2026-019
Marc Willems -- Kinesitherapie Datum: 31/01/2026
Brusselsesteenweg 120 Vervaldatum: 02/03/2026
1300 Waver
KBO: 0876.543.210
RIZIV: 5-43210-98-765
IBAN: BE89 0013 7654 3210
KLANT
De heer Jean-Pierre Henrotte
Rivierstraat 8
1300 Waver
-------------------------------------------------------------------
Omschrijving Aantal Eenheidsprijs Totaal
-------------------------------------------------------------------
Kinesitherapiesessies 12 x 32,00 EUR 384,00 EUR
(revalidatie schouder post-
operatief, 30 min/sessie)
Periode: 06/01/2026 tot
29/01/2026
Voorschrift: Dr. Janssen
(ref. voorschrift van 02/01/2026)
Deel patient na -192,00 EUR
terugbetaling ziekenfonds
(schatting -- exact bedrag
volgens geconventioneerd
tarief)
-------------------------------------------------------------------
Subtotaal: 384,00 EUR
BTW: 0,00 EUR
(Vrijstelling art. 44 par. 1)
---------------------------------
TOTAAL: 384,00 EUR
Geschat deel ziekenfonds: 192,00 EUR
Geschat deel patient: 192,00 EUR
-------------------------------------------------------------------
Vrijstelling van BTW -- Artikel 44 par. 1, 1° van het
BTW-Wetboek. Kinesitherapieprestaties met therapeutisch doel.
Overeenkomstige RIZIV-getuigschriften voor verstrekte hulp
afzonderlijk afgeleverd (ref. GVH-2026-019).
Betalingsvoorwaarden: bij ontvangst
Gestructureerde mededeling: +++026/0190/00008+++
Kernpunten van deze voorbeelden
- Voorbeeld 1: medische expertise voor een verzekeraar = geen vrijstelling (geen therapeutisch doel), dus BTW 21 %
- Voorbeeld 2: therapeutische kinesitherapie = BTW-vrijstelling, expliciete vermelding van artikel 44
- Verwijzing naar het medisch voorschrift (verplicht voor terugbetaling kinesitherapie)
- Vermelding van de RIZIV-getuigschriften voor verstrekte hulp die afzonderlijk werden afgeleverd
- Geen BTW-nummer op de factuur van de kinesitherapeut (niet BTW-geidentificeerd want 100 % vrijgestelde activiteit)
[CTA] Geen sjablonen meer nodig: Sayli genereert automatisch conforme facturen voor artsen en vrije beroepen. Vrijstelling art. 44 vooraf geconfigureerd. Start nu ->
Veelgemaakte fouten door gezondheidszorgbeoefenaars
1. BTW aanrekenen op therapeutische zorg
Als je arts, tandarts of kinesitherapeut bent en je therapeutische zorg factureert, mag je geen BTW aanrekenen. 21 % toevoegen zou incorrect zijn en kan problemen opleveren met de administratie.
2. Niet-therapeutische prestaties vrijstellen van BTW
Het omgekeerde is ook een fout: als je esthetische geneeskunde, expertises voor verzekeraars of opleidingen verricht, moet je met BTW aan 21 % factureren. De vrijstelling geldt enkel voor zorg met therapeutisch doel.
3. Je niet BTW-identificeren bij gemengde activiteit
Als je zowel vrijgestelde zorg als aan BTW onderworpen prestaties (expertise, esthetiek) uitoefent, moet je je voor de BTW laten identificeren bij de FOD Financien. Veel beoefenaars vergeten dit en bevinden zich in overtreding.
4. Getuigschrift voor verstrekte hulp verwarren met factuur
Het RIZIV-getuigschrift voor verstrekte hulp is geen factuur. Als je factureert aan een onderneming of voor prestaties buiten de nomenclatuur, moet je een afzonderlijke factuur uitreiken met de verplichte vermeldingen van het BTW-Wetboek.
5. De wettelijke basis van de vrijstelling niet vermelden
Je vrijgestelde factuur moet expliciet vermelden "Vrijstelling van BTW -- Artikel 44 par. 1, 1° van het BTW-Wetboek". Zonder deze vermelding kan de administratie beschouwen dat de vrijstelling niet correct is toegepast.
6. Het KBO-nummer vergeten
Zelfs als je geen BTW-nummer hebt (100 % vrijgestelde activiteit), heb je een KBO-nummer (Kruispuntbank van Ondernemingen). Dit nummer moet op je factuur staan. Het is een verplichting voor alle zelfstandigen en ondernemingen in Belgie.
Hoe Sayli de facturatie voor vrije beroepen vereenvoudigt
Tussen de consultaties, de wachtdiensten en de RIZIV-papierwinkel heb je geen tijd te verliezen. Sayli past zich aan aan vrije beroepen:
- Geintegreerde BTW-vrijstelling: kies je profiel (arts, kinesitherapeut, tandarts...) en Sayli past automatisch de vrijstelling toe met de correcte wettelijke vermelding
- Dubbel regime: beheer eenvoudig vrijgestelde facturen (zorg) en facturen met BTW (expertises) vanuit hetzelfde account
- Beroepssjablonen: templates aangepast aan de verschillende situaties (factuur patient, factuur verzekeraar, factuur onderneming)
- Peppol-verzending: conform de Peppol 2026-verplichting voor je facturen aan ondernemingen
- Automatische nummering: doorlopende nummers per reeks (een voor zorg, een voor expertises)
Probeer Sayli gratis -- maak je eerste factuur als vrij beroep in enkele klikken.
FAQ: Factuur arts en vrij beroep in Belgie
Moet een arts met BTW factureren?
Nee, medische zorg met therapeutisch doel is vrijgesteld van BTW in Belgie (artikel 44 par. 1, 1° van het BTW-Wetboek). Dit omvat consultaties, onderzoeken, behandelingen en voorschriften. Daarentegen zijn prestaties zonder therapeutisch doel (esthetische geneeskunde, expertises voor verzekeraars, opleidingen) wel onderworpen aan BTW van 21 %.
Welke vrije beroepen zijn vrijgesteld van BTW?
Enkel de gezondheidszorgberoepen waarvan de prestaties een therapeutisch doel hebben zijn vrijgesteld: artsen, tandartsen, kinesitherapeuten, verpleegkundigen, klinisch psychologen, logopedisten, dietisten, apothekers, enz. De andere vrije beroepen (advocaten, notarissen, accountants, architecten) zijn onderworpen aan BTW aan 21 %.
Hoe factureer ik een medische expertise voor een verzekeraar?
Een medische expertise op verzoek van een verzekeraar heeft geen direct therapeutisch doel. Ze is dus onderworpen aan BTW van 21 %. Je reikt een klassieke factuur uit met alle verplichte vermeldingen, het BTW-nummer (je moet geidentificeerd zijn), en de BTW berekend tegen 21 %.
Moet ik mijn RIZIV-nummer op de factuur vermelden?
Dit is geen verplichting van het BTW-Wetboek, maar het is een goede en sterk aanbevolen praktijk. Het RIZIV-nummer identificeert je beroep en je erkenning door de ziekteverzekering. Voor terugbetaalbare prestaties is het RIZIV-getuigschrift voor verstrekte hulp -- dat dit nummer bevat -- het hoofddocument.
Moet een tandarts die esthetiek doet met BTW factureren?
Ja. Louter esthetische tandheelkundige ingrepen (cosmetische whitening, facings zonder therapeutische indicatie) zijn onderworpen aan BTW van 21 % sinds de hervorming. Als je zowel therapeutische zorg (vrijgesteld) als esthetiek (21 %) uitoefent, moet je je voor de BTW laten identificeren en een gescheiden boekhouding voeren.
Wat is een vrijgestelde belastingplichtige?
Een vrijgestelde belastingplichtige is een professional die een economische activiteit uitoefent (hij is dus belastingplichtig in de brede zin van de BTW) maar wiens prestaties zijn vrijgesteld door artikel 44 van het BTW-Wetboek. Hij heeft niet het recht om de BTW op zijn professionele aankopen af te trekken. Dit is het geval voor de meeste artsen en paramedici in Belgie.
Hoe beheer ik de facturatie van een groepspraktijk?
Als je in associatie praktiseert (groep van artsen), reikt elke beoefenaar zijn eigen facturen uit. Als het de BV van het kabinet is die factureert, moet de vennootschap voor de BTW geidentificeerd zijn en dezelfde vrijstellingsregels toepassen. De exploitatiekosten van het kabinet (huur, materiaal) worden door het kabinet gefactureerd aan de beoefenaars, doorgaans met BTW als het kabinet belastingplichtig is.
Geldt de Peppol-verplichting voor artsen?
De Peppol-verplichting betreft B2B-facturen (tussen ondernemingen) voor belastbare handelingen. Facturen uitgereikt door een arts aan een ziekenhuis, verzekeraar of onderneming (arbeidsgeneeskunde) voor aan BTW onderworpen prestaties (expertises, esthetische ingrepen) vallen dus onder deze verplichting. Therapeutische handelingen vrijgesteld krachtens artikel 44 par. 1 vallen buiten de scope van de Peppol-verplichting. Facturen of getuigschriften voor verstrekte hulp aan particuliere patienten vallen evenmin onder de Peppol-verplichting.
Officiële bronnen
Voor meer informatie en om alle gegevens in dit artikel te verifiëren, raadpleeg de officiële bronnen hieronder:
Gerelateerde artikelen
Maak je factuur in 2 minuten
Sayli genereert automatisch facturen conform de Belgische wetgeving 2026. Geen Word-sjablonen meer nodig.